Omeka, dijital koleksiyonlar ve çevrimiçi sergiler oluşturmak için tasarlanmış açık kaynaklı bir web yayıncılık platformudur. Roy Rosenzweig Center for History and New Media (RRCHNM) tarafından George Mason Üniversitesi'nde geliştirilmiştir.

Omeka, müzeler, kütüphaneler, arşivler ve akademik kurumlar tarafından dijital koleksiyonlarını yayınlamak, sergiler oluşturmak ve kültürel miras materyallerini çevrimiçi erişime açmak için kullanılmaktadır. Platform, kullanıcı dostu arayüzü ve zengin meta veri desteği ile öne çıkmaktadır.

Omeka, çok çeşitli kurumlar ve bireyler tarafından kullanılabilir:

• Müzeler: Koleksiyonlarını dijital ortamda sergilemek için
• Kütüphaneler: Özel koleksiyonları ve arşiv materyallerini yayınlamak için
• Arşivler: Tarihi belgeleri ve fotoğrafları erişime açmak için
• Üniversiteler: Akademik araştırma projelerini desteklemek için
• Kültürel Kurumlar: Dijital sergiler ve eğitim materyalleri oluşturmak için
• Bireysel Araştırmacılar: Kişisel dijital arşivler oluşturmak için

Evet, Omeka tamamen açık kaynaklı ve ücretsiz bir yazılımdır. GPL (GNU General Public License) lisansı altında dağıtılmaktadır. Kullanıcılar yazılımı özgürce indirip kurabilir, ihtiyaçlarına göre özelleştirebilir ve dağıtabilirler.

Ancak, Omeka.net üzerinden barındırılan sürümler için farklı fiyatlandırma planları mevcuttur. Kendi sunucunuzda barındırıyorsanız yazılım tamamen ücretsizdir.

"Omeka" kelimesi, Swahili dilinde "görüntülemek, sergilemek, yaymak, açmak" anlamlarına gelen bir fiildir. Bu isim, platformun temel amacını yansıtmaktadır: dijital içerikleri dünyayla paylaşmak ve sergilemek.

Omeka'nın iki ana sürümü bulunmaktadır: Omeka Classic ve Omeka S. Her ikisi de açık kaynaklı olmakla birlikte, farklı ihtiyaçlara yönelik tasarlanmışlardır.

Omeka Classic şu durumlarda ideal bir seçimdir:

• Tek bir dijital koleksiyon veya sergi projesi yürütüyorsanız
• Küçük-orta ölçekli bir kurum veya bireysel araştırmacıysanız
• Basit ve hızlı bir kurulum istiyorsanız
• Dublin Core meta veri standardı ihtiyaçlarınızı karşılıyorsa
• Teknik kaynaklarınız sınırlıysa
• Mevcut Omeka Classic eklentilerini kullanmak istiyorsanız

Omeka S şu durumlarda ideal bir seçimdir:

• Birden fazla dijital koleksiyon veya site yönetmeniz gerekiyorsa
• Büyük bir kurum veya üniversiteyseniz
• Linked Data ve semantic web teknolojilerini kullanmak istiyorsanız
• Özel meta veri şemaları oluşturmanız gerekiyorsa
• Kaynakları farklı siteler arasında paylaşmak istiyorsanız
• Gelişmiş API entegrasyonlarına ihtiyacınız varsa
• Farklı departmanlar veya projeler için ayrı siteler oluşturmak istiyorsanız

Evet, Omeka Classic'ten Omeka S'e geçiş mümkündür. Bunun için özel bir geçiş modülü (Omeka2Importer) bulunmaktadır. Ancak, iki platform arasındaki mimari farklılıklar nedeniyle bazı hususlara dikkat etmek gerekir:

• Tüm eklentiler doğrudan geçiş yapmaz; Omeka S için yeniden geliştirilmiş modüller gerekebilir
• Tema tasarımları yeniden yapılmalıdır
• Meta veri eşleştirmeleri gözden geçirilmelidir
• Geçiş öncesi kapsamlı test yapılması önerilir

Geçiş sürecinde profesyonel destek almak için info@mirakil.com adresinden bize ulaşabilirsiniz.

Omeka, dijital koleksiyon yönetimi için kapsamlı özellikler sunar:

• Öğe Yönetimi: Dijital nesneleri (fotoğraf, belge, video, ses) kolayca yükleyip yönetme
• Meta Veri Desteği: Dublin Core ve özel meta veri şemaları ile zengin açıklamalar
• Sergi Oluşturma: Görsel olarak çekici çevrimiçi sergiler tasarlama
• Koleksiyon Düzenleme: Öğeleri mantıksal koleksiyonlarda gruplama
• Etiketleme: İçerikleri etiketlerle kategorize etme
• Arama: Gelişmiş arama ve filtreleme özellikleri
• Tema Desteği: Özelleştirilebilir görünüm temaları
• Eklenti/Modül Sistemi: İşlevselliği genişleten eklentiler

Omeka, geniş bir yelpazede dosya türünü destekler:

• Görüntüler: JPEG, PNG, GIF, TIFF, BMP
• Belgeler: PDF, DOC, DOCX, TXT, RTF
• Ses: MP3, WAV, OGG, FLAC
• Video: MP4, AVI, MOV, WebM
• Arşiv: ZIP (çoklu dosya yükleme için)
• 3D Modeller: Eklentiler ile desteklenir

Dosya boyutu limitleri sunucu yapılandırmasına bağlı olarak ayarlanabilir.

Omeka'da sergi oluşturmak oldukça basittir:

• 1. Adım: Yönetim panelinden "Sergiler" bölümüne gidin
• 2. Adım: "Yeni Sergi Ekle" butonuna tıklayın
• 3. Adım: Sergi başlığı, açıklaması ve kredilerini girin
• 4. Adım: Sergi için sayfalar oluşturun
• 5. Adım: Sayfalara bloklar ekleyin (metin, resim galeri, dosya görüntüleyici vb.)
• 6. Adım: Koleksiyonunuzdaki öğeleri sayfalara ekleyin
• 7. Adım: Sergiyi yayınlayın

Sergiler, hikaye anlatımı formatında dijital koleksiyonlarınızı sunmanın etkili bir yoludur.

Evet, Omeka çok dilli içerik oluşturmayı destekler:

• Arayüz Dili: Omeka arayüzü birçok dile çevrilmiştir, Türkçe dahil
• İçerik Dili: Meta veri alanlarına farklı dillerde içerik girilebilir
• Omeka S'de: Linked Data desteği sayesinde çok dilli meta veri şemaları oluşturulabilir
• Eklentiler: Multilanguage gibi eklentilerle çok dilli site yönetimi yapılabilir

Omeka, zengin meta veri desteği sunar:

• Dublin Core: Omeka Classic'in temel meta veri standardı
• Dublin Core Extended: Genişletilmiş Dublin Core alanları
• Omeka S'de Linked Data: Schema.org, FOAF, BIBO ve özel sözlükler
• OAI-PMH: Meta veri hasatlama protokolü desteği
• Özel Alanlar: İhtiyaca göre özel meta veri alanları tanımlama

Dublin Core, dijital kaynakları tanımlamak için kullanılan uluslararası bir meta veri standardıdır. 15 temel öğeden oluşur:

• Başlık (Title)
• Oluşturucu (Creator)
• Konu (Subject)
• Açıklama (Description)
• Yayıncı (Publisher)
• Katkıda Bulunan (Contributor)
• Tarih (Date)
• Tür (Type)
• Biçim (Format)
• Tanımlayıcı (Identifier)
• Kaynak (Source)
• Dil (Language)
• İlişki (Relation)
• Kapsam (Coverage)
• Haklar (Rights)

Evet, Omeka'da toplu veri aktarımı için çeşitli yöntemler mevcuttur:

• CSV Import: Excel veya CSV dosyalarından toplu öğe aktarımı
• OAI-PMH Harvester: Diğer sistemlerden meta veri hasatlama
• API: Programatik olarak veri aktarımı
• Dropbox: Dosyaları toplu yükleme (Omeka Classic)
• Omeka S'de: Gelişmiş CSV ve JSON-LD import modülleri

Omeka Classic için:

• Linux, Windows veya Mac OS X işletim sistemi
• Apache HTTP Sunucusu (mod_rewrite etkin)
• MySQL 5.0 veya üzeri
• PHP 7.1 veya üzeri
• ImageMagick (görüntü işleme için)

Omeka S için:

• Linux işletim sistemi (önerilir)
• Apache veya Nginx web sunucusu
• MySQL 5.7+ veya MariaDB 10.1+
• PHP 7.4 veya üzeri (8.0+ önerilir)
• PHP uzantıları: PDO, pdo_mysql, mbstring, xml, intl
• ImageMagick veya PHP GD

Omeka kurulum süresi teknik deneyime bağlı olarak değişir:

• Omeka Classic: Deneyimli bir kullanıcı için 15-30 dakika
• Omeka S: 30 dakika - 1 saat
• Tema ve eklenti kurulumu: Ek 30 dakika - 2 saat
• Özelleştirmeler: Kapsamına göre değişir

Profesyonel kurulum desteği için Mirakıl ekibimizle iletişime geçebilirsiniz.

Disk alanı ihtiyacı koleksiyonunuzun boyutuna bağlıdır:

• Yazılım: Omeka Classic ~50 MB, Omeka S ~100 MB
• Veritabanı: Başlangıçta ~50 MB, öğe sayısına göre artar
• Dosya Depolama: Yüklenen medya dosyalarına bağlı
• Küçük Koleksiyon (1.000 öğe): 5-10 GB
• Orta Koleksiyon (10.000 öğe): 50-100 GB
• Büyük Koleksiyon (100.000+ öğe): 500 GB - 1 TB+

Yüksek çözünürlüklü görüntüler veya videolar daha fazla alan gerektirecektir.

Omeka için yüzlerce eklenti ve modül mevcuttur. Popüler olanlardan bazıları:

• Exhibit Builder: Sergi oluşturma (Omeka Classic)
• CSV Import: Toplu veri aktarımı
• Geolocation: Harita tabanlı görüntüleme
• Simple Pages: Özel sayfalar oluşturma
• Neatline: İnteraktif haritalar ve zaman çizelgeleri
• Scripto: Topluluk kaynaklı transkripsiyon
• Universal Viewer: IIIF uyumlu görüntüleyici
• Zotero Import: Zotero'dan veri aktarımı

Omeka temalarını özelleştirmek için birkaç yöntem vardır:

• Hazır Temalar: Omeka'nın tema dizininden ücretsiz temalar indirin
• Tema Ayarları: Çoğu tema, yönetim panelinden renk ve düzen ayarları sunar
• CSS Özelleştirme: Özel CSS dosyaları ile görünümü değiştirin
• Çocuk Tema: Mevcut bir temayı temel alarak yeni tema oluşturun
• Özel Tema Geliştirme: PHP, HTML ve CSS bilgisiyle sıfırdan tema oluşturun

Özel tema geliştirme hizmeti için info@mirakil.com adresinden bize ulaşabilirsiniz.

Evet, Omeka IIIF (International Image Interoperability Framework) standardını destekler:

• Omeka Classic: Universal Viewer ve Mirador eklentileri ile IIIF desteği
• Omeka S: Dahili IIIF modülleri ve Image Server desteği
• Avantajlar: Yüksek çözünürlüklü görüntülerin verimli görüntülenmesi, zoom, pan ve karşılaştırma özellikleri

IIIF, özellikle büyük ve yüksek çözünürlüklü görüntü koleksiyonları için idealdir.

Omeka'da veri güvenliği için çeşitli önlemler alınabilir:

• SSL/HTTPS: Site trafiğini şifreleyin
• Düzenli Yedekleme: Veritabanı ve dosyaları düzenli olarak yedekleyin
• Güçlü Parolalar: Yönetici hesapları için güçlü parolalar kullanın
• Güncellemeler: Omeka ve eklentileri güncel tutun
• Kullanıcı Rolleri: Yetkilendirme sistemini doğru yapılandırın
• Sunucu Güvenliği: Web sunucusu ve PHP güvenlik ayarlarını optimize edin

Omeka güncellemesi için önerilen adımlar:

• 1. Yedek Alın: Veritabanı ve tüm dosyaların yedeğini alın
• 2. Eklentileri Kontrol Edin: Eklentilerin yeni sürümle uyumluluğunu doğrulayın
• 3. Test Ortamında Deneyin: Mümkünse önce test sunucusunda güncelleyin
• 4. Dosyaları Güncelleyin: Yeni Omeka dosyalarını yükleyin
• 5. Veritabanını Güncelleyin: Gerekli veritabanı güncellemelerini çalıştırın
• 6. Test Edin: Sitenin düzgün çalıştığından emin olun

Kapsamlı bir Omeka yedeklemesi şunları içermelidir:

• Veritabanı: MySQL/MariaDB dump ile düzenli yedekleme
• Dosya Deposu: /files dizinindeki tüm yüklenen medya dosyaları
• Yapılandırma: db.ini, .htaccess ve diğer yapılandırma dosyaları
• Temalar ve Eklentiler: Özelleştirilmiş tema ve eklenti dosyaları

Otomatik yedekleme scriptleri kurulması önerilir. Yedekleme stratejisi için Mirakıl ekibinden destek alabilirsiniz.

Omeka için çeşitli destek kanalları mevcuttur:

• Resmi Dokümantasyon: omeka.org adresinde kapsamlı belgeler
• Omeka Forum: Topluluk desteği ve tartışmalar
• GitHub: Hata raporlama ve özellik talepleri
• Profesyonel Destek: Mirakıl ekibimiz kurulum, özelleştirme ve bakım hizmetleri sunar

Profesyonel destek için info@mirakil.com adresinden bize ulaşabilirsiniz.

Evet, Mirakıl olarak kapsamlı Omeka hizmetleri sunuyoruz:

• Omeka Classic ve Omeka S kurulumu
• Sunucu yapılandırması ve optimizasyonu
• Tema tasarımı ve özelleştirme
• Eklenti/modül kurulumu ve yapılandırması
• Veri aktarımı ve meta veri düzenleme
• Eğitim ve kullanıcı kılavuzları
• Bakım ve teknik destek

Detaylı bilgi ve teklif için info@mirakil.com adresine e-posta gönderebilirsiniz.

Evet, Mirakıl olarak Omeka eğitim programları sunuyoruz:

• Temel Kullanıcı Eğitimi: Öğe ekleme, sergi oluşturma, temel yönetim
• Yönetici Eğitimi: Sistem yapılandırması, kullanıcı yönetimi, bakım
• Gelişmiş Eğitim: Tema geliştirme, eklenti özelleştirme, API kullanımı
• Özel Eğitim: Kurumunuzun ihtiyaçlarına özel eğitim programları

Eğitimler online veya yüz yüze olarak düzenlenebilir. Detaylar için info@mirakil.com adresinden bize ulaşın.